Leerlingen groeien op in een digitale leefwereld
Leerlingen van nu groeien op in een wereld waarin sociale media, algoritmen en online platforms een centrale rol spelen. Ze zijn niet alleen mediagebruikers, maar ze laten met elke klik, post en like ook digitale sporen achter. Die sporen beïnvloeden wat ze te zien krijgen, welke keuzes hen worden voorgeschoteld en soms zelfs hoe anderen hen beoordelen. Tegelijkertijd worden digitale omgevingen steeds slimmer en met de opkomst van kunstmatige intelligentie wordt deze invloed alleen maar groter. Technologie is niet neutraal: platforms zijn ontworpen om aandacht vast te houden en gedrag te sturen. Leerlingen bewegen zich daar dagelijks in, maar hebben vaak nog weinig zicht op hoe deze systemen werken en welke belangen erachter schuilgaan.
Digitale vaardigheden komen leerlingen niet vanzelf aanwaaien. Leerlingen kunnen niet van nature hun drive goed organiseren of een nette e-mail sturen, ook hebben ze niet bewust door dat ze sporen achterlaten en dat apps zo zijn ingericht om je zo lang mogelijk op hun platform te houden. Daar moeten ze les in krijgen om kennis en vaardigheden in op te doen. Met goed onderwijs in digitale geletterdheid kunnen we voorkomen dat leerlingen digitaal laaggeletterd blijven.
Leerlingen zijn wel swipevaardig, maar niet digitaal vaardig
We merken dat veel docenten aangeven dat hun leerlingen zo handig zijn met een mobiel, laptop of tablet. En dat klopt, in die zin dat leerlingen zich gemakkelijk door een online omgeving heen bewegen. Dat noemen we swipevaardig, maar dat is echt wat anders dan digitaal vaardig zijn. Want vraag diezelfde leerlingen om een nette e-mail te sturen, een opdracht online in te leveren of een bestand een naam te geven en ze kijken je vaak vragend aan. En dit zie je niet alleen terug op praktische ICT-vaardigheden, maar ook bij mediagebruik. Leerlingen laten soms vol trots zien dat ze gisteren ‘5 uur’ lang op TikTok hebben gezeten of via Snapchat kunnen zien waar al hun vrienden zijn, maar ze hebben niet van nature door dat 5 uur online veel te veel is, dat zij het product zijn en dat ze onwijs veel gevoelige informatie delen. Met onze lesmethode voor digitale geletterdheid ga je met deze onderwerpen aan de slag en leer je leerlingen de balans tussen leuk, veilig en functioneel online zijn.
Digitale geletterdheid biedt leerlingen ook veel mogelijkheden
Leerlingen moeten niet alleen kundig kunnen werken met technologe en kritisch zijn op digitale technologie en media. Digitale geletterdheid biedt leerlingen ook veel mogelijkheden om zichzelf creatief te ontwikkelen. Leerlingen ontdekken passies zoals websites maken, video’s editen en vormgeven. Sommige leerlingen starten zelfs een eigen online bedrijf. Het ontdekken van deze passies kan ervoor zorgen dat leerlingen daar later wat mee willen als ze op zoek gaan naar een geschikte studie of werk. De digitale wereld bestaat dus niet alleen uit uitdagingen voor leerlingen, maar heeft ook veel rijkdommen. We zien dit vaak bij onze projecten voor digitale geletterdheid, waar leerlingen hun eigen game maken. Dan zijn er altijd een aantal fanatiekelingen die ‘s avonds of in het weekend verder gaan met het bouwen van de game.
Wat moeten leerlingen kennen en kunnen om digitaal geletterd te zijn?
De afgelopen jaren zag je al scholen die een start maakten met digitale geletterdheid, maar digitale geletterdheid was nog niet als vakgebied in de kerndoelen opgenomen. Het was daardoor ook niet altijd duidelijk wat de leerlingen binnen dit vakgebied zouden moeten leren. Door de publicatie van de kerndoelen voor digitale geletterdheid wordt duidelijk wat de leerlingen moeten kennen kunnen. Hierdoor zorgen we ervoor dat alle leerlingen een basis in digitale geletterdheid ontwikkelen. Wil je precies weten waar jouw leerlingen staan, dan kan onze nulmeting voor digitale geletterdheid je daarbij helpen.
In de kern is een leerling digitaal geletterdheid als hij/zij kundig, kritisch en creatief kan omgaan met digitale technologie en digitale media. Om dat te bereiken staan drie domeinen centraal:
Wil je meer lezen over de kerndoelen voor digitale geletterdheid. Lees dan deze blog.
Invulling geven aan de kerndoelen
De kerndoelen zorgen voor een basis, maar geven nog geen concrete invulling aan digitale geletterdheid. Die vertaalslag moet je als school zelf maken. We merken dat dit veel vragen oproept bij scholen. Heb jij ook vragen over hoe je concreet aan de slag kunt gaan met digitale geletterdheid en wil je hierbij geholpen worden?
Neem contact op of vraag een demo aan en we kijken graag een keer met je mee.
.svg)